اهمیت وجود پرندگان در محیط زیست

تنوع زیستی و ارزیابی اثر آنها در آسیبهای محیط زیست
۱۳۹۹-۱۲-۱۷

پرندگان از جمله منابع طبیعی هستند که به عنوان ثروت ملی به حساب می آیند.

شاید بسیاری از افراد به اهمیت وجود پرنده ها در طبیعت واقف نباشند. به همین دلیل است که فقط با دانستن ارزش و اهمیت پرندگان در طبیعت است که می توانیم به حضور پرندگان و کوچهای فصلی آنها پی ببریم. اگر بخواهیم به طور خلاصه به نقش پرندگان در طبیعت اشاره کنیم باید بگوییم که پرندگان دماسنج محیط زیست هستند.

اگر در منطقه ای شاهد حضور پرندگان و تحرک و نشاط آنها هستیم می توانیم امیدوار باشیم که آب و هوای آن منطقه سالم و مناسب است که توانسته میزبان پرندگان باشد و محل مناسبی برای عبور آنها به حساب آید.

به عنوان مثال ، پرندگان مهاجری که فصل به فصل مناطق خود را تغییر می دهند اگر در یک فصل کوچ کمتری به منطقه داشته باشند به عنوان یک هشدار برای محیط زیست تلقی می شود. چرا که ناسالم و نامناسب بودن محیط زیست علت اصلی عدم کوچ یا کمتر شدن آنها در فصل بوده است.

در بسیاری از مواقع ، سازمانها یا افراد مسئول در این حوزه از کم تحرک بودن پرندگان در فصل متوجه خطرات محیط زیستی می شوند. کوچ پرندگان به آنها این نوید و خبر را می دهد که محیط زیست مشکل چندانی ندارد یا در خطر نیست.

همچنین کشاورزان نیز از این اطلاعات استفاده خواهند کرد که در ادامه به آنها اشاره می کنیم. عدم کوچ پرندگان فصلی به کشاورزان این هشدار را می دهد که زمین های آنها از نظر حاصلخیزی دچار مشکل شده یا منابع کافی برای رشد محصولات را ندارد. از طرفی تالابها و منابع آبی منطقه نیز در صورتی که سالم و پر بار باشند پذیرای پرندگان مهاجر هستند و همین مهاجرت نشان از سلامتی منابع آبی و ذخایر آب کافی دارد.

با توجه به مطالب گفته شده به خوبی متوجه می شویم که اخبار مربوط به حضور یا عدم حضور پرندگان در یک منطقه تا چه حد می تواند مهم باشد و نامگذاری آنها به دماسنج محیط بی ارتباط نبوده است.

به خطر افتادن زندگی یا سلامتی پرندگان زنگ خطری است که مشکلات محیط زیستی در راه است و باید این مسئله جدی گرفته شود. اگر این مسئله جدی گرفته نشده و تلاشی در این خصوص انجام نشود قطعاً مشکلات فراوانی در پیش خواهد بود.

پرندگان در دسته با اهمیت ترین کنترل کننده های آفت های گیاهی هستند. آفتهای گیاهی یکی از منابعی است که پرندگان از آن تغذیه می کنند. بنابراین مزارع و منابع گیاهی و محصولات کشاورزی در مناطقی که تعداد پرندگان بیشتر است ، سالمتر و پر بارتر خواهند بود.

اگر در منطقه ای پرندگان حضور نداشته باشند یکی از مواردی که مشاهده خواهد شد حمله ملخ هاست. حتماً تا کنون اخبار زیادی را همه ساله شنیده اید که ملخ ها از یک منطقه ای وارد زمین ها می شوند و آسیبهای زیادی به مزارع و محصولات کشاورزی وارد می کنند.

این نشان دهنده این است که محیط زیست آن منطقه ، ناسالم است و پرندگان کمتری در آنجا حضور دارند. متأسفانه چند سالی است در ایران نیز ملخ ها از مناطق جنوبی وارد کشور می شوند و تا مرکز ایران پیشروی می کنند. همه این اتفاقات هشداریی هستند که نشان می دهند محیط زیست در حال تخریب شدن است.

علاوه بر اینکه پرندگان آفتها را از بین می برند ، در گرده افشانی و بارور شدن محصولات کشاورزی نیز نقش بسیار مهمی دارند. پرندگان به منتشر شدن دانه گیاهان و میوه ها ، گرده افشانی گیاهان ، از بین رفتن حشراتی که به محصولات آسیب می زنند نقش بسیار مهمی دارند. با توجه به مطالب ذکر شده می توان به اهمیت حیاتی پرندگان در محیط زیست پی برد.